Controlhype belemmert ondernemersgeest

16 apr 2008 - We dachten dat we na Sox de controlhype nu wel hadden gehad. Niets is minder waar. De recente kredietcrisis toont aan dat het kennelijk nog niet genoeg is. Zowel in Europa als in de USA is men bezig met verscherpte regelgeving om de risicobeheersing van financiële instellingen aan banden te leggen. Niet zo verwonderlijk als je bedenkt dat niet alleen de economie van de USA maar ook die van Europa onder vuur zal komen te liggen. Vooraanstaande economen hebben het al over een wereldwijde crisis.

Dat het toezicht op financiële instellingen verscherpt wordt daar ben ik het mee eens. Maar hoe zit dat in andere sectoren? Steeds vaker merk ik, dat vooral in grote bedrijven men wel ondernemerschap propageert maar er niet de randvoorwaarden voor schept. Bevoegdheden van managers worden steeds verder aan banden gelegd en controle neemt toe.

Contraproductief
Er is kennelijk angst bij bestuurders om te veel beslissingen uit handen te geven. Tegelijkertijd verwacht men van managers wel op en top ondernemerschap maar dan wel zonder daarbij de noodzakelijke vrijheid van handelen te verschaffen. En dat binnen een raamwerk van steeds meer regels en controls. Dat is contraproductief!

Eckart Wintzen
De onlangs overleden Eckart Wintzen had een geheel andere filosofie met zijn cellenstructuur. Slagvaardige business units van een man of 50 met een manager met verregaande bevoegdheden en met maar één opdracht: creatief business doen en veel geld verdienen. Kijk dat is ondernemerschap. De dynamiek en de uitdaging waar zo’n manager voor staat is bijna te vergelijken met die van de zelfstandige ondernemer die werkelijk op zichzelf is aangewezen.

De motivatie om ervoor te gaan en je business groot te maken ontstaat doordat je zelf beslist. Daarvoor is onontbeerlijk dat je het vertrouwen en de ruimte van het hogere management krijgt. Dat betekent ook iets voor de controlstijl.

Meer afstand nemen
Natuurlijk control zal er altijd zijn. Alleen op basis van vertrouwen zijn grote bedrijven niet te runnen. Maar ik denk dat bestuurders er goed aan zouden doen om eens wat meer afstand te nemen. Ze zouden meer moeten delegeren en sturen op bandbreedtes. Of zoals oud VU-professor Claude Lewy het uitdrukte: ‘Losse delegatie met versterkte dijkbewaking’.