Controller in de zorg

2 reactie(s) | Tekstgrootte:

De controller die voor het eerst met de zorg te maken heeft kijkt zijn ogen uit en gelooft zijn oren niet. Wat bijvoorbeeld te denken van het feit dat opbrengsten en facturering niet veel met elkaar te maken hebben? Voor een zorginstelling is de opbrengst het 'budget aanvaardbare kosten' dat met zorgverzekeraars of het zorgkantoor afgesproken is en de goedkeuring heeft verkregen van de Nederlandse Zorgautoriteit. Zorginstellingen die moeten factureren doen dat om de 'schadelast' te verdelen over de zorgverzekeraars die de rekeningen moeten betalen. Krijg je als patiënt dus bijvoorbeeld een rekening van het ziekenhuis voor € 1.500,- dan zegt dat nog helemaal niets over hoeveel het ziekenhuis daadwerkelijk aan opbrengsten heeft verkregen voor die behandeling.

Werkelijke opbrengst
Hier ligt een belangrijke taak voor de controller. Enerzijds het management en de artsen van het ziekenhuis steeds opnieuw blijven vertellen dat de bedragen op de facturen niet de werkelijke opbrengsten weerspiegelen. En anderzijds goed in de smiezen hebben hoe de verhouding ligt tussen de in het 'budget aanvaardbare kosten' verkregen opbrengsten en de ontwikkelingen in de patiënten- en productiemix. In dat verband moet het aantal opnamen, verpleegdagen en eerste polikliniekbezoeken goed bewaakt worden, maar ook het kostenniveau van bijvoorbeeld geneesmiddelen en kunst- en hulpmiddelen.

Beste zorg
Ik hoor de controllers in het bedrijfsleven hier meewarig op reageren: 'Hebben de ziekenhuizen dan nog niet in de gaten dat je dat soort zaken goed moet beheersen'. Ja, beste collega's, dat hebben we wel degelijk in de gaten. Maar we hebben het over gezondheidszorg en daar zitten zieke mensen achter die de beste zorg wensen en dokters die niet anders doen dan naar hun beste vermogen zorg leveren en zich daarbij niet erg bekommeren over de kosten. Je kunt als controller niet het standpunt huldigen dat de patiënt dan maar minder goed behandeld moet worden. Dat zal de arts ook absoluut niet accepteren.

Dubbele bodem
Wel kun je de discussie aangaan over de vraag of alle patiënten dezelfde dure spullen moeten krijgen. Er zijn namelijk vaak wel enige alternatieven. Dat is een leuke uitdaging die het werk van controller in het ziekenhuis ook erg aantrekkelijk maakt. Samen met het management en met de dokter zoeken naar mogelijkheden om de kosten in de hand te houden. Je moet daarbij echter wel bedacht zijn op een dubbele bodem. De meeste medisch specialisten zijn vrij gevestigd. Hun honorarium incentives zijn soms strijdig met die van het ziekenhuis. Dat geeft een extra dimensie aan de discussie, met name omdat je een dokter nooit zult horen zeggen dat hij kiest voor de techniek die het meeste oplevert. Dat is niet ethisch. Maar het zal misschien toch wel eens een rol spelen.

Doorzettingsvermogen
Ook dat maakt het vak van controller in het ziekenhuis uitdagend. Je moet over politieke voelhoorns beschikken en in staat zijn om diplomatiek te handelen. Met name ziekenhuizen zijn buitengewoon ingewikkelde organisaties waarbij de formele macht ligt bij het lijnmanagement, maar de medische staf ook grote belangen heeft en wel degelijk veel invloed uitoefent op het beleid en de strategie. Controllers in de zorg moeten in het begin van hun carrière veel doorzettingsvermogen hebben om aan alle eigenaardigheden en bijzonderheden van de branche te wennen. Er zijn er weinig die zich na een tijdje niet thuis voelen in deze branche. Sterker nog: ze willen niet meer anders!